ADHD ผู้ใหญ่ คืออะไร? อาการสมาธิสั้นในคนแก่ที่พึงสังเกต | Mahajitnakhon
(https://static.wixstatic.com/media/e4f607_496b827ce70a4af8820492368263946a~mv2.png/v1/fill/w_489,h_489,al_c,q_85,usm_0.66_1.00_0.01,enc_avif,quality_auto/e4f607_496b827ce70a4af8820492368263946a~mv2.png)
ADHD ในคนแก่ หรือภาวะสมาธิสั้นในคนแก่ เป็นภาวการณ์ทางวิวัฒนาการของระบบประสาทที่เกี่ยวเนื่องกับความยากลำบากด้านสมาธิ การจัดการเวลา การควบคุมแรงกระตุ้น การวางแผน รวมทั้งการทำงานให้เสร็จตามวัตถุประสงค์
หลายๆคนบางทีอาจเข้าใจว่า ADHD เป็นเรื่องของเด็กเท่านั้น แต่ว่าในความเป็นจริง อาการสามารถสม่ำเสมอมาถึงวัยผู้ใหญ่ได้ เพียงแต่อาจแสดงออกแตกต่างจากวัยเด็ก เช่น มิได้มอง "ซน" ชัดเจน แต่ว่ามีปัญหาเรื่องวอกแวก ขี้หลงขี้ลืม ปล่อยเวลาไปโดยเปล่าประโยชน์ จัดแจงงานยาก หรือคิดว่าจะต้องใช้พลังมากกว่าผู้อื่นสำหรับเพื่อการทำสิ่งฐานรากให้เสร็จ
ADHD มีลักษณะเป็นต้นแบบตลอดของ inattention แล้วก็/หรือ hyperactivity-impulsivity ที่มีผลต่อการใช้ชีวิตในหลายบริบท ได้แก่ บ้าน โรงเรียน หรือสถานที่สำหรับทำงาน
ADHD ในคนแก่เป็นอย่างไร
ADHD ย่อมาจาก Attention-Deficit Hyperactivity Disorder เป็นสภาวะที่เกี่ยวเนื่องกับรูปแบบของสมาธิ การควบคุมความประพฤติ และการจัดการหน้าที่ต่างๆในชีวิตประจำวัน
ในคนแก่ ADHD บางทีอาจมิได้แสดงออกเป็นการวิ่งไปๆมาๆ แก่นแก้ว หรืออยู่ไม่นิ่งแบบที่มักเห็นในเด็ก แต่ว่าอาจแสดงออกผ่านความยุ่งยากสำหรับการจัดลำดับความสำคัญ เริ่มงานให้ทันเวลา ดำเนินงานให้เสร็จตามที่ได้กำหนด จัดการเอกสาร ตอบเนื้อความ วางแผนชีวิต หรือรักษาความสม่ำเสมอในกิจวัตรที่ทำทุกๆวัน
อาการ ADHD เริ่มตั้งแต่วัยเด็กและก็สามารถต่อเนื่องเข้าสู่วัยผู้ใหญ่ได้ แต่ในผู้ใหญ่ลักษณะของอาการบางทีอาจมองต่างออกไปจากวัยเด็ก
สิ่งสำคัญคือ ADHD ไม่ได้แสดงว่าบุคคล "ไม่อุตสาหะ" หรือ "ไม่มีระเบียบ" เสมอไป แต่ว่าเกี่ยวข้องกับกระบวนการทำงานของสมองในด้าน attention, impulse control รวมทั้ง executive function อย่างไรก็แล้วแต่ การสรุปว่าเป็น ADHD จำต้องประเมินอย่างเป็นระบบ เนื่องจากว่าอาการคล้ายคลึงกันอาจเกิดจากความตึงเครียด ADHD ผู้ใหญ่ ตื่นตระหนก กลัดกลุ้ม การนอนเปลี่ยนไปจากปกติ หรือปัญหาสุขภาพอื่นได้เช่นกัน
ขี้ลืม วอกแวก ผลัดวันไปเรื่อยๆ ใช่ ADHD ในผู้ใหญ่ไหม
ขี้หลงขี้ลืม วอกแวก หรือผัดวันประกันพรุ่งมิได้แสดงว่าเป็น ADHD เสมอไป เพราะการกระทำที่ถูกกล่าวมาแล้วเหล่านี้สามารถกำเนิดได้จากหลายกรณี ได้แก่ ความเคร่งเครียดสะสม การนอนน้อย สภาวะหมดไฟ ความรู้สึกวิตกกังวล ภาวการณ์หม่นหมอง การใช้สารบางประเภท หรือการมีภาระชีวิตมากเกินความจำเป็น
สิ่งที่ควรจะไตร่ตรองเป็น:
- อาการเกิดขึ้นตลอดมานานไหม
- มีผลต่อหลายบริบทไหม ได้แก่ งาน บ้าน ความข้องเกี่ยว การศึกษา หรือการเงิน
- เคยมีลักษณะคล้ายกันตั้งแต่วัยเด็กหรือวัยศึกษาหรือไม่
- อุตสาหะเรียบเรียงหลายวิธีสุดแต่ยังมีปัญหาซ้ำหรือเปล่า
- อาการทำให้ชีวิตเสียหายหรือเกิดความทุกข์อย่างมีนัยสำคัญไหม
การวินิจฉัย ADHD ในคนแก่จึงไม่เหมาะที่จะดูจากอาการเพียงแต่ข้อเดียว แต่จำเป็นต้องประเมินรูปแบบระยะยาว ผลพวงต่อชีวิต และแยกสภาวะอื่นที่อาจมีอาการคล้ายกัน การวิเคราะห์ ADHD ในผู้ใหญ่ทำเป็นยาก ADHD ผู้ใหญ่ ด้วยเหตุว่าอาการบางสิ่งบางอย่างอาจคล้ายกับภาวะอื่น ตัวอย่างเช่น anxiety หรือ mood disorders
คำถามที่พบบ่อย
- ADHD ในผู้ใหญ่เกิดขึ้นใหม่ตอนโตได้ไหม
โดยปกติ ADHD เป็นภาวะทางความก้าวหน้าที่มีจุดกำเนิดตั้งแต่วัยเด็ก แต่อาการอาจพึ่งจะชัดในวัยผู้ใหญ่เมื่อชีวิตมีความซับซ้อนขึ้น ได้แก่ งาน ความสัมพันธ์ การเงิน หรือความรับผิดชอบที่มากขึ้น การประมาณ ADHD ในผู้ใหญ่จึงมักต้องมองความเป็นมาในวัยเด็กหรือวัยศึกษาร่วมด้วย
- ขี้หลงขี้ลืม วอกแวก หรือผัดวันประกันพรุ่ง แปลว่าเป็น ADHD ไหม
ไม่เสมอ อาการเหล่านี้อาจเป็นเพราะเนื่องจาก ADHD ได้ แม้กระนั้นก็อาจเป็นเพราะความตึงเครียด การนอนน้อย วิตกกังวล ซึมเซา burnout หรือปัญหาด้านสุขภาพอื่น จะต้องประเมินภาพรวม ไม่สมควรสรุปจากอาการบางข้อเท่านั้น
- ADHD ในคนแก่ต่างจากความเฉื่อยชายังไง
ความเฉื่อยชาเป็นคำทั่วๆไปที่มักใช้ตัดสินความประพฤติปฏิบัติ ส่วน ADHD เกี่ยวข้องกับความลำบากตรากตรำด้าน attention, impulse control ปรึกษานักจิตวิทยา ADHD รวมทั้ง executive function บุคคลที่มี ADHD หลายๆคนอาจมานะมาก แต่ยังมีปัญหาประเด็นการเริ่มงาน จัดระเบียบ หรือดำเนินการให้เสร็จอย่างสม่ำเสมอ
- นักจิตวิทยาวิเคราะห์ ADHD ได้ไหม
ขึ้นกับคุณลักษณะ หน้าที่วิชาชีพ รวมทั้งระบบการให้บริการของแต่ละสถานพยาบาล การประมาณ ADHD บางทีอาจจะต้องใช้ข้อมูลหลายด้าน เป็นต้นว่า ประวัติความเป็นมาอาการ แบบประเมิน การสัมภาษณ์ และการแยกภาวการณ์อื่น หากปรารถนาวินิจฉัยหรือไตร่ตรองการใช้ยา บางทีอาจจำเป็นต้องพบจิตแพทย์หรือผู้ที่มีความชำนาญที่เกี่ยวเนื่องร่วมด้วย
- ADHD ในคนแก่รักษาได้ไหม
ADHD เป็นภาวะที่สามารถดูแลแล้วก็จัดการได้หลายวิธี เช่น การให้ความรู้เกี่ยวกับ ADHD การปรับพฤติกรรม การวางระบบชีวิต จิตบำบัดบางแบบอย่าง แล้วก็ในบางครั้งบางคราวอาจมีการใช้ยาภายใต้การดูแลของหมอ ทางที่สมควรขึ้นกับอาการ ความรุนแรง และบริบทของแต่ละคน
- ขอความเห็นออนไลน์ได้ไหม
ได้ ถ้าเหมาะสมกับกรณีของผู้รับบริการ การปรึกษาขอคำแนะนำออนไลน์บางทีอาจช่วยให้เริ่มเสวนาเรื่องสมาธิ การจัดการงาน ความตึงเครียด รวมทั้งชีวิตประจำวันได้สะดวกขึ้น แต่ ถ้าปรารถนาการวิเคราะห์อย่างเป็นทางการหรือการรักษาทางการแพทย์ บางทีอาจจะต้องได้รับการคาดคะเนเพิ่มอีกจากผู้ชำนาญที่สมควร
Final CTA
ถ้าคุณสงสัยว่าอาการเรื่องสมาธิ การจัดการเวลา ความเครียด หรือการทำงานบางทีอาจเกี่ยวข้องกับ ADHD ในคนแก่ รวมทั้งอยากได้เริ่มทำความเข้าใจสิ่งที่เกิดขึ้นกับตนเองอย่างเป็นระบบ สามารถเล่าเบื้องต้นให้คณะทำงาน อาการ ADHD ผู้ใหญ่ ช่วยแนะนำบริการที่เหมาะสมได้อย่างเป็นส่วนตัว
เข้าไปอ่านรายละเอียด ปรึกษานักจิตวิทยา ADHD ได้ตามนี้ >> https://www.mahajitnakhon.com/post/adult-adhd (https://www.mahajitnakhon.com/post/adult-adhd)
Tags : สมาธิสั้นในผู้ใหญ่ (https://www.mahajitnakhon.com/post/adult-adhd)
คิดดี พูดดี ทำดี เป็นไฉน? (https://www.nirvanattain.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B8%82%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%A7%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3/%E0%B8%84%E0%B8%B4%E0%B8%94%E0%B8%94%E0%B8%B5-%E0%B8%9E%E0%B8%B9%E0%B8%94%E0%B8%94%E0%B8%B5-%E0%B8%97%E0%B8%B3%E0%B8%94%E0%B8%B5-%E0%B9%80%E0%B8%9B%E0%B9%87%E0%B8%99%E0%B9%84%E0%B8%89%E0%B8%99.html)